Pracownik ograniczony jest w działalności konkurencyjnej wobec pracodawcy na trzy sposoby:

• ustawowo jako pracownik, bez potrzeby zawierania jakiejkolwiek dodatkowej umowy;
• umownie, po zawarciu umowy o zakazie konkurencji na okres:
  • wykonywania umowy o pracę;
  • po ustaniu wykonywania umowy o pracę,
• ustawowo  na podstawie przepisów szczególnych, odnoszących się do pełnionych funkcji (spółki, spółdzielnie, banki ).

Klauzule konkurencyjne czy też umowy o zakazie konkurencji występują w różnych gałęziach prawa. Występują również w Kodeksie pracy. Zawarte tam postanowienia dotyczą działalności konkurencyjnej pracowników, niemniej jednak z wyłączeniem pracowników – członków organów spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, spółek akcyjnych (w szczególności banków) czy spółdzielni. Te bowiem osoby związane są zakazem konkurencji wynikającym z prawa handlowego, prawa spółdzielczego czy prawa bankowego.

Przedmiotem zakazu jest:

• prowadzenie działalności konkurencyjnej wobec pracodawcy;
• świadczenie pracy w ramach stosunku pracy lub na innej podstawie na rzecz podmiotu prowadzącego taką działalność konkurencyjną wobec pracodawcy (nawet jeżeli rodzaj pracy nie dotyczy tej działalności konkurencyjnej prowadzonej przez innego pracodawcę).

W przypadku umów o zakazie konkurencji zawartych na okres trwania stosunku pracy pracownik nie otrzymuje żadnego dodatkowego wynagrodzenia, a jedynie wynagrodzenie wynikające z umowy o pracę.

W przypadku umów o zakazie konkurencji zawartych na okres po ustaniu stosunku pracy były pracownik powinien otrzymać:

W przypadku umów o zakazie konkurencji zawartych na okres trwania stosunku pracy pracodawca ma prawo do zastosowania trzech rodzajów sankcji za naruszenie zakazu konkurencji:

• sankcje w zakresie rozwiązania stosunku pracy;
• sankcje majątkowe;
• kara umowna.

Umowa o zakazie działalności konkurencyjnej w okresie trwania stosunku pracy wygasa w sposób oczywisty wraz z wygaśnięciem czy rozwiązaniem stosunku pracy.

Umowa o zakazie konkurencji zawarta na okres po ustaniu stosunku pracy wygasa w sposób oczywisty z upływem okresu, na jaki umowa została zawarta (okres ten należy podać w umowie).

Zakaz konkurencji przestaje obowiązywać również przed upływem terminu, na jaki została zawarta umowa o zakazie konkurencji ...

Autor: Artur M. Brzeziński

e-Porady – czytaj za darmo!

Odpowiedzi redakcji PIT.pl na pytania podatkowe użytkowników: